Het kabinet heeft vandaag de Rijksbrede Quantumstrategie gepresenteerd, waarin staat beschreven hoe er de komende jaren met de dreiging van quantumcomputers wordt omgegaan en welke kans dit biedt voor inlichtingendiensten en politie. Het doel is dat Nederland in 2035 weerbaar is tegen de veiligheidsdreigingen van quantum. “Het grootste gevaar voor het Rijk is dat kwaadwillende actoren met quantumcomputers versleutelingstechnieken kunnen kraken. Daarmee kunnen ze toegang krijgen tot gevoelige informatie en belangrijke infrastructuur aanvallen”, stelt minister Herbert van Economische Zaken.

Volgens de strategie is de grootste dreiging van quantumcomputing het kunnen kraken van encryptie. Quantumcomputers kunnen in principe aanzienlijk sneller dan klassieke computers bepaalde berekeningen uitvoeren en daarmee toegang krijgen tot informatie die met de huidige cryptografie is beveiligd. Het gaat dan bijvoorbeeld om vertrouwelijke overheidscommunicatie, financiële transacties en gevoelige persoonsgegevens, zoals
medische en strafrechtelijke informatie.

Daar komt bij dat kwaadwillenden nu al versleutelde data onderscheppen en opslaan om die later, zodra de technologie ver genoeg is, alsnog te ontsleutelen, wat ook wel ‘harvest now, decrypt later’ wordt genoemd. Systemen met een lange levensduur, zoals wapensystemen, infrastructuur of medische apparatuur, zijn volgens de strategie daarbij extra kwetsbaar. Deze systemen kunnen niet eenvoudig of snel naar quantumveilige standaarden worden
gemigreerd.

Om Nederland te beschermen tegen de dreiging van quantumcomputers wordt op verschillende punten ingezet, waaronder het voorbereiden van de Rijksoverheid op de quantumdreiging, het vergroten van het bewustzijn over de risico’s bij aanbieders en gebruikers, het ondersteunen van essentiële diensten tegen dreigingen en het voorkomen, verminderen en mitigeren van nationale en economische veiligheidsrisico’s.

De strategie bevat ook een tijdpad voor het doorvoeren van acties en mitigaties. Zo is het de bedoeling dat
de Rijksoverheid de post-quantum cryptography (PQC)-migratie voor gebruiksscenario’s met een gemiddeld
risico eind 2035 heeft voltooid. De migratie voor gebruiksscenario’s met een laag risico moet dan zover mogelijk zijn voltooid. Uiterlijk eind 2030 moeten er maatregelen tegen ‘hoog risico’ scenario’s zijn doorgevoerd.

Kansen voor inlichtingendiensten en politie
Naast de dreiging van quantumcomputers beschrijft de strategie ook kansen van de technologie. Quantum biedt
onder andere mogelijkheden voor politie, forensische instituten en inlichtingen- en veiligheidsdiensten, bijvoorbeeld bij het analyseren van versleutelde communicatie, zo laat de strategie weten. Steeds meer communicatie is end-to-end versleuteld en op dit moment lastig te kraken.

“In uitzonderlijke situaties kan het gericht doorbreken van dergelijke versleuteling een belangrijk instrument zijn, vergelijkbaar met historische voorbeelden zoals het kraken van de Enigma-vercijfermachine tijdens de Tweede
Wereldoorlog of, recenter, het ontmantelen van het criminele communicatienetwerk EncroChat door de Franse en Nederlandse politie”, staat in de strategie.

Volgens de strategie hangt de impact van het ontsleutelen van versleutelde communicatie samen
met de snelheid van de migratie naar PQC. “Deze cryptografie kan namelijk niet door een quantumcomputer worden gekraakt. Voor deze use case is het van belang dat politie, forensische instituten en inlichtingen- en veiligheidsdiensten relatief snel toegang tot een quantumcomputer krijgen. Zo kan er een optimaal rendement
gehaald worden uit de benodigde investeringen voor een cryptografisch relevante quantumcomputer.”

Bron: Security.nl